Thành ngữ 4 chữ là những thành ngữ gồm đúng bốn tiếng, như “mẹ tròn con vuông”, “ếch ngồi đáy giếng”. Đây là dạng thành ngữ phổ biến nhất trong tiếng Việt, cả thuần Việt lẫn Hán Việt. Trang này chỉ nói về thành ngữ tiếng Việt và thành ngữ Hán Việt dùng trong tiếng Việt (không bàn thành ngữ tiếng Trung, tiếng Hàn), chia theo cấu tạo, kèm nghĩa ngắn và bài tập. Xem thêm các trang khác trong mục kiến thức thành ngữ, tục ngữ.
✅ Thành ngữ 4 chữ thuần Việt: mẹ tròn con vuông, rừng vàng biển bạc, ếch ngồi đáy giếng, ăn cháo đá bát, chân cứng đá mềm.
✅ Thành ngữ 4 chữ Hán Việt: dục tốc bất đạt, tái ông thất mã, đồng cam cộng khổ, an cư lạc nghiệp.
💡 Mẹo nhớ: nhiều thành ngữ 4 chữ chia 2 + 2 đối nhau: mẹ tròn / con vuông, rừng vàng / biển bạc.
Thành ngữ 4 chữ có cấu tạo đối xứng (2 + 2)
- Mẹ tròn con vuông: sinh nở bình an, mẹ con đều khỏe.
- Rừng vàng biển bạc: tài nguyên đất nước giàu có.
- Chân cứng đá mềm: ý chí vượt mọi gian nan.
- Non xanh nước biếc: cảnh núi sông tươi đẹp.
- Một nắng hai sương: làm lụng vất vả sớm khuya.
- Khôn nhà dại chợ: chỉ giỏi ở nhà, ra ngoài thì kém.
- Xanh vỏ đỏ lòng: bề ngoài một đằng, bên trong một nẻo.
- Mắt thấy tai nghe: tận mắt thấy, tận tai nghe.
- Bảy nổi ba chìm: cuộc đời lênh đênh, nhiều vất vả.
- Môi hở răng lạnh: người thân gặp nạn thì mình cũng bị ảnh hưởng.
Thành ngữ 4 chữ không đối xứng
- Ếch ngồi đáy giếng: hiểu biết hạn hẹp mà tự cho là giỏi.
- Thầy bói xem voi: nhận xét phiến diện.
- Ăn cháo đá bát: vô ơn, phản bội người giúp mình.
- Đẽo cày giữa đường: không có chủ kiến, ai nói gì cũng nghe.
- Nuôi ong tay áo: giúp kẻ xấu rồi bị nó hại lại.
- Kẻ cắp gặp bà già: kẻ ranh mãnh gặp người còn cao tay hơn.
- Nước đổ đầu vịt: dạy bảo mà không tiếp thu.
Thành ngữ Hán Việt 4 chữ
- Dục tốc bất đạt: muốn nhanh thì không đạt được.
- Tái ông thất mã: họa phúc khó lường, trong rủi có may.
- Đồng cam cộng khổ: cùng chia ngọt sẻ bùi.
- An cư lạc nghiệp: có chỗ ở ổn định thì yên tâm làm ăn.
- Môn đăng hộ đối: hai nhà tương xứng về gia thế.
- Độc nhất vô nhị: chỉ có một, không có cái thứ hai.
Thành ngữ 4 chữ đối xứng có hai vế cân nhau, thường đối từng cặp tiếng (mẹ – con, tròn – vuông). Khi làm bài, có thể dựa vào vế này để đoán vế kia. Muốn hiểu thành ngữ khác tục ngữ thế nào, xem bài phân biệt thành ngữ và tục ngữ; muốn tìm hiểu riêng thành ngữ gốc Hán, xem bài thành ngữ Hán Việt là gì.
Mẹo 1 – Đối 2 + 2: MẸ tròn / CON vuông, RỪNG vàng / BIỂN bạc → đoán vế sau từ vế trước.
Mẹo 2 – Hình ảnh kể chuyện: ẾCH ngồi đáy giếng, THẦY BÓI xem voi → hiểu nghĩa từ câu chuyện.
Mẹo 3 – Hán Việt: giải nghĩa từng chữ: dục (muốn), tốc (nhanh), bất (không), đạt (đạt).
Bài tập: Thành ngữ 4 chữ
- Điền tiếng còn thiếu: Mẹ tròn con …
- Điền tiếng còn thiếu: Non xanh nước …
- “Ếch ngồi đáy giếng” có cấu tạo đối xứng không?
- Tìm một thành ngữ Hán Việt 4 chữ nghĩa là “muốn nhanh thì không đạt”.
- “Có chí thì nên” có bốn tiếng, vậy là thành ngữ 4 chữ, đúng không?
Xem đáp án
- vuông.
- biếc.
- Không: đây là một hình ảnh liền mạch, không chia hai vế đối nhau.
- Dục tốc bất đạt.
- Không: “Có chí thì nên” là tục ngữ – một câu trọn ý nêu lời khuyên. Đếm số tiếng không đủ để xếp loại.
Câu hỏi thường gặp
Thành ngữ 4 chữ là gì?
Là thành ngữ gồm bốn tiếng, như “mẹ tròn con vuông”, “ếch ngồi đáy giếng”.
Thành ngữ 4 chữ hay?
Hay dùng: chân cứng đá mềm, rừng vàng biển bạc, non xanh nước biếc, đồng cam cộng khổ.
Thành ngữ Hán Việt 4 chữ?
Có dục tốc bất đạt, tái ông thất mã, an cư lạc nghiệp, môn đăng hộ đối.
Câu bốn tiếng có phải luôn là thành ngữ?
Không: có câu bốn tiếng là tục ngữ, như “Có chí thì nên”, “Tấc đất tấc vàng”.