“Khôn nhà dại chợ” là thành ngữ hay dùng để chê, hoặc tự chê, người ở nhà thì nói năng hoạt bát, ra ngoài lại lúng túng, vụng về. Câu có hai chữ “nhà” và “chợ” đối nhau, nghe là nhớ, nhưng nhiều bạn chưa hiểu “chợ” ở đây chỉ gì. Bài này giải thích nghĩa, cách dùng, kèm cách đặt câu, câu gần nghĩa và mẹo nhớ, như các bài khác trong mục thành ngữ.
✅ “Khôn nhà dại chợ” là thành ngữ, chỉ người chỉ giỏi giang ở nhà, ra ngoài xã hội thì vụng về, kém cỏi.
Nghĩa đen: ở nhà thì khôn, ra chợ thì dại.
💡 Mẹo nhớ: khôn ở nhà, dại ở chợ (ngoài xã hội).
Khôn nhà dại chợ nghĩa là gì?
| Hình ảnh | Nghĩa đen | Nghĩa bóng |
|---|---|---|
| khôn nhà | ở trong nhà thì khôn ngoan | chỉ giỏi khi ở chỗ quen, với người thân |
| dại chợ | ra chợ thì ngờ nghệch, dễ bị lừa | ra ngoài xã hội, gặp người lạ thì vụng về, lúng túng |
Nghĩa đen. Ngày xưa, chợ là nơi đông người nhất, nơi giao tiếp, mua bán, trả giá. Người ở nhà nói năng rành rọt, nhưng ra chợ thì không biết mặc cả, dễ bị người ta lừa.
Nghĩa bóng. Thành ngữ chê người chỉ giỏi “trong nhà”: với người thân thì lắm lời, hoạt bát, còn ra ngoài xã hội, gặp việc thật, người lạ thì lúng túng, kém cỏi. Thành ngữ cũng nhắc ta phải va chạm, học hỏi ngoài đời, đừng chỉ quanh quẩn ở chỗ quen.
“Khôn nhà dại chợ” là thành ngữ hay tục ngữ?
Đây là thành ngữ. Câu là cụm từ cố định bốn chữ, hai vế đối nhau (khôn nhà – dại chợ), dùng như một tính từ để nhận xét người: “đúng là khôn nhà dại chợ”. Câu không nêu một kinh nghiệm trọn vẹn như tục ngữ. Cách phân biệt có trong bài phân biệt thành ngữ và tục ngữ.
Đặt câu với “Khôn nhà dại chợ”
- Ở nhà nói hay lắm mà ra ngoài lại lúng túng, đúng là khôn nhà dại chợ.
- Ở nhà cãi bố mẹ rất giỏi, nhưng lên bảng thì bạn ấy đứng im không nói được câu nào.
- Mẹ cho em đi chợ một mình để khỏi thành người khôn nhà dại chợ.
- Anh tự cười mình khôn nhà dại chợ khi lần đầu đi phỏng vấn xin việc.
- Thành ngữ “Khôn nhà dại chợ” chê người chỉ giỏi ở nhà.
Thành ngữ dùng khi chê hoặc tự nhận mình chỉ giỏi ở nhà (câu 1, 3, 4, 5). Câu 2 không nhắc nguyên văn nhưng kể đúng một chuyện “khôn nhà dại chợ”.
Câu gần nghĩa, trái nghĩa với “Khôn nhà dại chợ”
- Gà què ăn quẩn cối xay: chỉ quanh quẩn ở chỗ quen, không dám đi xa.
- Ếch ngồi đáy giếng: hiểu biết hạn hẹp vì chỉ ở một chỗ.
- Trái nghĩa: Đi một ngày đàng, học một sàng khôn: đi ra ngoài thì học được nhiều điều.
Mẹo nhớ thành ngữ “Khôn nhà dại chợ”
Mẹo 1 – Hai nơi: KHÔN ở NHÀ, DẠI ở CHỢ (ngoài xã hội).
Mẹo 2 – Hai cặp đối: khôn ↔ dại, nhà ↔ chợ.
Mẹo 3 – Viết đúng: “dại” viết D, dấu nặng (khờ dại); không viết “giại”.
Bài tập: Điền từ còn thiếu vào thành ngữ, tục ngữ
- Khôn nhà dại …
- Khôn … dại chợ.
- Gà què ăn quẩn cối …
- Đi một ngày đàng, học một sàng …
- … nhà … chợ (điền hai tính từ trái nghĩa).
Xem đáp án
- chợ.
- nhà.
- xay.
- khôn.
- Khôn nhà dại chợ: nhiều bạn đảo thành “dại nhà khôn chợ”, nghĩa ngược hẳn. Ở nhà thì “khôn”, ra chợ mới “dại”.
Câu hỏi thường gặp
Khôn nhà dại chợ là thành ngữ hay tục ngữ?
Là thành ngữ: cụm từ cố định chê người chỉ giỏi ở nhà.
“Chợ” trong khôn nhà dại chợ là gì?
“Chợ” là nơi đông người, chỉ ngoài xã hội, đối lại với “nhà” là chỗ quen, chỗ riêng.
Thành ngữ khôn nhà dại chợ khuyên điều gì?
Khuyên ta ra ngoài va chạm, học hỏi, rèn cách giao tiếp, đừng chỉ giỏi ở chỗ quen.
Khôn nhà dại chợ tiếng Anh là gì?
Không có thành ngữ khớp hẳn. Có thể dịch ý: “bold at home, timid in public” (bạo dạn ở nhà, rụt rè nơi đông người).
