Cần tìm ca dao, tục ngữ về ý chí, nghị lực cho bài văn nghị luận, bài tập đọc “Có chí thì nên” lớp 4 hay một câu động viên bản thân? Dưới đây là những câu quen thuộc nhất về lòng kiên trì, quyết tâm, không nản trước thất bại, chia thành tục ngữ, thành ngữ, ca dao, mỗi câu kèm lời giải thích ngắn. Xem thêm các trang khác trong mục ca dao, tục ngữ theo chủ đề.
✅ Tục ngữ về ý chí nghị lực: “Có chí thì nên”, “Có công mài sắt, có ngày nên kim”, “Thua keo này, bày keo khác”, “Lửa thử vàng, gian nan thử sức”.
✅ Thành ngữ: chân cứng đá mềm, gan vàng dạ sắt, nằm gai nếm mật.
💡 Mẹo nhớ: ý chí trong tục ngữ là bền (mài sắt nên kim, nước chảy đá mòn) và không nản (thua keo này, bày keo khác).
Bảy câu trong bài “Có chí thì nên” (Tiếng Việt 4)
Bài tập đọc “Có chí thì nên” (Tiếng Việt 4 chương trình cũ) gồm bảy câu, theo lời giải thường gặp:
- Có công mài sắt, có ngày nên kim: kiên trì thì việc khó mấy cũng thành.
- Ai ơi đã quyết thì hành / Đã đan thì lận tròn vành mới thôi: đã quyết thì làm đến nơi đến chốn.
- Thua keo này, bày keo khác: thất bại thì làm lại.
- Người có chí thì nên, nhà có nền thì vững: ý chí là nền móng của thành công.
- Hãy lo bền chí câu cua / Dù ai câu chạch, câu rùa mặc ai: đã chọn việc thì kiên trì, không dao động.
- Chớ thấy sóng cả mà ngã tay chèo (sách in “rã tay chèo”): gặp khó đừng buông xuôi.
- Thất bại là mẹ thành công: thất bại cho ta bài học để lần sau làm tốt hơn.
Tục ngữ khác về ý chí, nghị lực
- Có chí thì nên: có quyết tâm thì sẽ thành công.
- Nước chảy đá mòn: bền bỉ thì việc khó cũng xong.
- Lửa thử vàng, gian nan thử sức: khó khăn là lúc thử thách ý chí.
- Đường dài mới biết ngựa hay: qua thử thách lâu dài mới biết ai bền chí.
- Thắng không kiêu, bại không nản: thành công không kiêu, thất bại không nản.
- Sau cơn mưa trời lại sáng: khó khăn rồi sẽ qua.
- Vạn sự khởi đầu nan (Hán Việt): việc gì lúc đầu cũng khó, đừng vội nản.
Thành ngữ, ca dao về ý chí
- Chân cứng đá mềm (thành ngữ): ý chí mạnh mẽ vượt mọi gian nan.
- Gan vàng dạ sắt (thành ngữ): ý chí kiên định, không lay chuyển.
- Nằm gai nếm mật (thành ngữ): chịu gian khổ để nuôi chí lớn.
- Khổ tận cam lai (Hán Việt): hết khổ thì sướng đến.
- Nước lã mà vã nên hồ / Tay không mà nổi cơ đồ mới ngoan (ca dao): tay trắng làm nên nhờ nghị lực.
- Dù ai nói ngả nói nghiêng / Lòng ta vẫn vững như kiềng ba chân (ca dao): giữ vững lập trường.
Nghị lực thường đi cùng lòng dũng cảm và sự chăm chỉ; xem thêm trang ca dao tục ngữ về lòng dũng cảm và ca dao tục ngữ về siêng năng kiên trì.
Mẹo 1 – Bền: mài SẮT nên KIM, nước CHẢY đá MÒN → kiên trì từng chút.
Mẹo 2 – Không nản: THUA keo này BÀY keo khác, THẤT BẠI là mẹ THÀNH CÔNG.
Mẹo 3 – Viết đúng: “keo” (một ván, một hiệp đấu), không phải “kèo”; “lận tròn vành” (gập, nẹp mép vành rổ rá cho tròn, chắc).
Bài tập: Ca dao, tục ngữ về ý chí nghị lực
- Điền tiếng còn thiếu: Có công mài sắt, có ngày nên …
- Điền tiếng còn thiếu: Thua keo này, bày … khác.
- Câu nào khuyên không nản khi thất bại: “Nước chảy đá mòn” hay “Thua keo này, bày keo khác”?
- Chọn chữ đúng: Thua (keo / kèo) này, bày keo khác.
- “Thất bại là mẹ thành công” có chắc chắn là tục ngữ dân gian không?
Xem đáp án
- kim.
- keo.
- “Thua keo này, bày keo khác”. “Nước chảy đá mòn” khuyên bền bỉ.
- keo.
- Chưa chắc: câu có trong bài “Có chí thì nên” và hay được gọi là tục ngữ, nhưng nguồn gốc của nó không phải tục ngữ cổ của người Việt. Câu có mặt trong sách cùng các câu tục ngữ nên dễ coi ngay là tục ngữ.
Câu hỏi thường gặp
Tục ngữ về ý chí nghị lực là gì?
Tiêu biểu: “Có chí thì nên”, “Có công mài sắt, có ngày nên kim”, “Thua keo này, bày keo khác”.
Bài “Có chí thì nên” lớp 4 có những câu nào?
Gồm bảy câu, từ “Có công mài sắt, có ngày nên kim” đến “Thất bại là mẹ thành công” (xem danh sách ở trên).
Thành ngữ về ý chí là gì?
Hay gặp: chân cứng đá mềm, gan vàng dạ sắt, nằm gai nếm mật.
Ca dao về ý chí nghị lực?
Có thể dùng “Nước lã mà vã nên hồ / Tay không mà nổi cơ đồ mới ngoan” và “Dù ai nói ngả nói nghiêng / Lòng ta vẫn vững như kiềng ba chân”.