Cần tìm ca dao, tục ngữ về yêu thương con người, lòng nhân ái, lòng nhân hậu cho bài văn nghị luận, bài tập mở rộng vốn từ “Nhân hậu – Đoàn kết” lớp 4 hay một hoạt động từ thiện của lớp? Dưới đây là những câu quen thuộc nhất, chia thành tục ngữ, thành ngữ, ca dao, mỗi câu kèm lời giải thích ngắn. Câu nào có bài riêng thì bấm vào để xem nghĩa đầy đủ. Xem thêm các trang khác trong mục ca dao, tục ngữ theo chủ đề.
✅ Tục ngữ về lòng nhân ái: “Thương người như thể thương thân”, “Lá lành đùm lá rách”, “Một con ngựa đau, cả tàu bỏ cỏ”.
✅ Ca dao về yêu thương con người: “Bầu ơi thương lấy bí cùng / Tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn”.
💡 Mẹo nhớ: lòng nhân ái trong tục ngữ là đặt mình vào chỗ người khác: thương người như thương thân, người đau thì mình cũng đau.
Tục ngữ về lòng nhân ái, yêu thương con người
- Thương người như thể thương thân: thương người khác như thương chính mình (có trong bài “Tục ngữ về con người và xã hội”, Ngữ văn 7 cũ).
- Lá lành đùm lá rách: người khá hơn giúp người khó khăn.
- Một con ngựa đau, cả tàu bỏ cỏ: một người gặp nạn, cả tập thể cùng lo, cùng buồn.
- Máu chảy ruột mềm: người thân, đồng bào gặp nạn thì mình cũng đau xót.
- Một miếng khi đói bằng một gói khi no: giúp đúng lúc khó khăn tuy ít mà rất quý.
- Ở hiền gặp lành: sống tốt, hay giúp người thì sẽ được đền đáp.
- Bán anh em xa, mua láng giềng gần: hàng xóm gần gũi giúp nhau kịp lúc.
Thành ngữ về lòng nhân hậu
Bài mở rộng vốn từ “Nhân hậu – Đoàn kết” (Tiếng Việt 4 chương trình cũ, tập 1) có bài tập giải nghĩa các thành ngữ, tục ngữ: môi hở răng lạnh, máu chảy ruột mềm, nhường cơm sẻ áo, lá lành đùm lá rách; và bài điền từ: hiền như bụt (đất), lành như đất (bụt), dữ như cọp, thương nhau như chị em gái.
- Nhường cơm sẻ áo: san sẻ, giúp đỡ nhau lúc khó khăn, hoạn nạn.
- Môi hở răng lạnh: người gần gũi phải che chở nhau.
- Chia ngọt sẻ bùi: cùng chia vui sẻ buồn.
- Tắt lửa tối đèn (có nhau): lúc hoạn nạn thì có nhau, giúp nhau.
- Hiền như đất, hiền như bụt: người rất hiền lành, tốt bụng.
Ca dao về yêu thương con người
- Bầu ơi thương lấy bí cùng / Tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn: dù khác nhau vẫn phải thương nhau.
- Nhiễu điều phủ lấy giá gương / Người trong một nước phải thương nhau cùng: đồng bào phải che chở, đùm bọc.
- Anh em như thể tay chân / Rách lành đùm bọc, dở hay đỡ đần: tình thương bắt đầu từ người thân.
Câu trái nghĩa: thiếu lòng thương người
- Trâu buộc ghét trâu ăn: ghen ghét khi thấy người khác được hơn mình.
- Giậu đổ bìm leo: thấy người sa cơ thì kẻ xấu nhân cơ hội chèn ép.
- Cá lớn nuốt cá bé: kẻ mạnh chèn ép kẻ yếu.
Yêu thương con người gần với tinh thần đoàn kết và lòng biết ơn; xem thêm trang ca dao tục ngữ về đoàn kết và ca dao tục ngữ về lòng biết ơn. Muốn tách thành ngữ với tục ngữ trong danh sách, xem bài phân biệt thành ngữ và tục ngữ.
Mẹo 1 – Lành và rách: lá LÀNH đùm lá RÁCH → người hơn giúp người kém.
Mẹo 2 – Một người, cả nhóm: MỘT con ngựa đau, CẢ TÀU bỏ cỏ → đau cái đau của người khác.
Mẹo 3 – Viết đúng: “đùm lá rách” (đùm: bọc lại), không phải “dùm”; “sẻ áo” (s), không phải “xẻ áo”.
Bài tập: Ca dao, tục ngữ về yêu thương con người
- Điền tiếng còn thiếu: Thương người như thể thương …
- Điền tiếng còn thiếu: Một con ngựa đau, cả tàu bỏ …
- Điền từ: Hiền như …; Dữ như …
- Chọn chữ đúng: Nhường cơm (sẻ / xẻ) áo.
- “Trâu buộc ghét trâu ăn” có phải câu nói về lòng thương người không?
Xem đáp án
- thân.
- cỏ.
- bụt (hoặc đất); cọp.
- sẻ (chia sẻ).
- Không: câu này chê thói ghen ghét – con trâu bị buộc ghét con trâu được thả ăn – trái với lòng nhân ái. Trong bài mở rộng vốn từ “Nhân hậu – Đoàn kết” (Tiếng Việt 4 cũ, trang 17), câu này được xếp vào loại chê, đặt cạnh câu khen “Ở hiền gặp lành”.
Câu hỏi thường gặp
Câu tục ngữ nào nói về lòng nhân ái?
Tiêu biểu nhất là “Thương người như thể thương thân” và “Lá lành đùm lá rách”.
Thành ngữ về lòng nhân hậu là gì?
Hay gặp: nhường cơm sẻ áo, môi hở răng lạnh, máu chảy ruột mềm, hiền như bụt.
Ca dao về tình yêu thương con người?
Quen thuộc nhất là “Bầu ơi thương lấy bí cùng” và “Nhiễu điều phủ lấy giá gương”.
Câu tục ngữ về lòng thương người ngắn gọn?
Có thể chọn “Lá lành đùm lá rách”: chỉ năm tiếng mà đủ ý giúp đỡ người khó khăn.
