“Hãy lo bền chí câu cua” là câu mở đầu một lời khuyên về sự kiên trì trong bài tập đọc “Có chí thì nên” (Tiếng Việt 4 chương trình cũ). Câu viết theo thể lục bát, nhắc đến câu cua, câu chạch, câu rùa, nên nhiều bạn chưa hiểu vì sao lại so các nghề câu với nhau. Bài này chép câu đầy đủ, giải nghĩa, nêu bài học, kèm cách đặt câu, câu gần nghĩa và mẹo nhớ, như các bài khác trong mục tục ngữ.
✅ “Hãy lo bền chí câu cua” là câu tục ngữ, nghĩa là đã chọn việc gì thì kiên trì theo đuổi, không dao động trước người khác.
Câu đầy đủ: “Hãy lo bền chí câu cua, / Dù ai câu chạch, câu rùa mặc ai.” Nghĩa đen: cứ bền lòng câu cua, mặc người khác câu chạch, câu rùa. Câu viết theo thể lục bát nên có tài liệu gọi là ca dao.
💡 Mẹo nhớ: bền chí với việc mình chọn, mặc ai làm gì.
Hãy lo bền chí câu cua nghĩa là gì?
| Hình ảnh | Nghĩa đen | Nghĩa bóng |
|---|---|---|
| bền chí câu cua | kiên nhẫn ngồi câu cua | kiên trì với việc mình đã chọn |
| dù ai câu chạch, câu rùa | người khác câu con chạch, con rùa | người khác chọn việc khác, làm khác mình |
| mặc ai | kệ người ta | không dao động, không chạy theo người khác |
Nghĩa đen. Ở làng quê, người ta câu nhiều thứ: cua, chạch, rùa. Người đã chọn câu cua thì cứ kiên nhẫn ngồi câu cua, không vì thấy người bên cạnh câu chạch, câu rùa mà bỏ cần, chạy sang làm theo.
Nghĩa bóng. Mỗi người có con đường, mục tiêu riêng. Đã chọn việc gì, ngành gì thì hãy kiên trì theo đuổi đến cùng, đừng thấy người khác làm việc khác mà dao động, đổi hướng liên tục. Người “đứng núi này trông núi nọ” thường không làm nên việc gì. Trong bài “Có chí thì nên”, câu này cùng ý với câu “Ai ơi đã quyết thì hành, đã đan thì lận tròn vành mới thôi”.
“Hãy lo bền chí câu cua” là thành ngữ hay tục ngữ?
Câu thường được gọi là tục ngữ: sách Tiếng Việt 4 chương trình cũ đưa câu vào bài “Có chí thì nên”, bài gồm bảy câu tục ngữ về ý chí, nghị lực. Câu nói trọn một lời khuyên, nên không phải thành ngữ. Vì viết theo thể lục bát, có tài liệu xếp vào ca dao; khi làm bài, theo cách gọi trong sách lớp mình. Cách phân biệt có trong bài phân biệt thành ngữ và tục ngữ.
Đặt câu với “Hãy lo bền chí câu cua”
- Bạn bè đổi môn năng khiếu liên tục, còn em hãy lo bền chí câu cua.
- Hãy lo bền chí câu cua, dù ai câu chạch, câu rùa mặc ai, con cứ học vẽ cho đến nơi.
- Bạn bè rủ chuyển nghề khác, anh vẫn theo nghề mộc suốt mười năm.
- Mẹ dặn: “Hãy lo bền chí câu cua, đừng thấy ai làm gì cũng đòi làm theo.”
- Câu tục ngữ “Hãy lo bền chí câu cua” khuyên ta kiên định với mục tiêu.
Câu dùng khi khuyên kiên trì với việc đã chọn (câu 1, 2, 4, 5). Câu 3 không nhắc nguyên văn nhưng kể đúng một người “bền chí câu cua”.
Câu gần nghĩa, trái nghĩa với “Hãy lo bền chí câu cua”
- Ai ơi đã quyết thì hành: đã quyết thì làm đến nơi đến chốn.
- Có công mài sắt, có ngày nên kim: kiên trì thì việc khó cũng thành.
- Một nghề cho chín còn hơn chín nghề: theo một việc cho giỏi hơn làm nhiều việc dở.
- Trái nghĩa: Đứng núi này trông núi nọ: không bằng lòng với việc của mình, luôn muốn đổi.
Mẹo nhớ câu tục ngữ “Hãy lo bền chí câu cua”
Mẹo 1 – Việc mình chọn: BỀN CHÍ với việc MÌNH CHỌN, mặc ai làm gì.
Mẹo 2 – Ba con vật: mình câu CUA; người khác câu CHẠCH, câu RÙA.
Mẹo 3 – Vần lục bát: “cua” (chữ thứ sáu câu trên) vần với “rùa” (chữ thứ sáu câu dưới).
Bài tập: Điền từ còn thiếu vào câu tục ngữ
- Hãy lo bền chí câu …
- Dù ai câu chạch, câu rùa mặc …
- Ai ơi đã quyết thì …
- Đứng núi này trông núi …
- Dù ai câu …, câu rùa mặc ai.
Xem đáp án
- cua.
- ai.
- hành.
- nọ.
- chạch: nhiều bạn điền “cá” hay “cua”, nhưng “cua” là việc của mình; người khác câu chạch, câu rùa.
Câu hỏi thường gặp
Câu đầy đủ của “Hãy lo bền chí câu cua” là gì?
Câu đầy đủ là: “Hãy lo bền chí câu cua, / Dù ai câu chạch, câu rùa mặc ai.”
Hãy lo bền chí câu cua là tục ngữ hay ca dao?
Thường được gọi là tục ngữ (trong bài “Có chí thì nên”); vì viết theo thể lục bát nên có tài liệu xếp vào ca dao.
Câu tục ngữ khuyên ta điều gì?
Câu khuyên ta kiên trì, giữ vững mục tiêu mình đã chọn, không dao động khi thấy người khác làm việc khác.
Hãy lo bền chí câu cua tiếng Anh là gì?
Không có câu khớp hẳn. Thành ngữ tiếng Anh gần ý là “stick to your guns” (giữ vững lập trường của mình).
