“Nhường cơm sẻ áo” là thành ngữ nói về tình người lúc khó khăn: có miếng ăn thì nhường, có manh áo thì chia. Câu hay gặp trong bài văn về tình làng nghĩa xóm, tình đồng đội. Chữ “sẻ” dễ bị viết nhầm thành “xẻ”, trong khi đây chính là “sẻ” trong “chia sẻ”. Bài này giải thích nghĩa, cách viết đúng, kèm cách đặt câu, câu gần nghĩa và mẹo nhớ, như các bài khác trong mục thành ngữ.
✅ “Nhường cơm sẻ áo” là thành ngữ, nghĩa là đùm bọc, giúp đỡ nhau lúc khó khăn.
Nghĩa đen: nhường cơm ăn, chia áo mặc. “Sẻ” là chia ra, như trong “chia sẻ”.
💡 Mẹo nhớ: chia cơm, chia áo → đùm bọc nhau.
Nhường cơm sẻ áo nghĩa là gì?
| Từ ngữ | Nghĩa |
|---|---|
| nhường cơm | nhường phần cơm của mình cho người đói |
| sẻ áo | chia áo mặc cho người rét (“sẻ” là chia, như “chia sẻ”) |
| nhường cơm sẻ áo | chia nhau những thứ thiết yếu nhất, đùm bọc nhau |
Nghĩa của thành ngữ. Cơm và áo là hai thứ thiết yếu nhất để sống. Nhường cơm, sẻ áo cho người khác nghĩa là chịu thiếu một phần để người kia đỡ khổ. Thành ngữ ca ngợi tình thương, sự đùm bọc giữa người với người lúc khó khăn: trong gia đình, làng xóm, giữa đồng bào, đồng đội.
Viết đúng. Viết “nhường cơm sẻ áo” với S, như “chia sẻ”, “san sẻ”. Không viết “xẻ áo” (X), vì “xẻ” là bổ, cắt ra (xẻ gỗ). Cũng như thế, “chia ngọt sẻ bùi” viết S.
“Nhường cơm sẻ áo” là thành ngữ hay tục ngữ?
Đây là thành ngữ. Câu là cụm từ cố định bốn chữ, hai vế song song (nhường cơm – sẻ áo), dùng như một động từ: “cả xóm nhường cơm sẻ áo cho nhau”. Câu không nêu một kinh nghiệm trọn vẹn như tục ngữ. Cách phân biệt có trong bài phân biệt thành ngữ và tục ngữ.
Đặt câu với “Nhường cơm sẻ áo”
- Những năm khó khăn, cả xóm nhường cơm sẻ áo cho nhau.
- Sau trận lũ, người dân vùng khác gửi gạo, quần áo về giúp bà con vùng ngập.
- Những người lính nhường cơm sẻ áo cho nhau nơi chiến trường.
- Ông bà kể thời bao cấp, hàng xóm nhường cơm sẻ áo mới qua được ngày đói.
- Thành ngữ “Nhường cơm sẻ áo” ca ngợi sự đùm bọc lúc khó khăn.
Thành ngữ dùng khi nói về sự đùm bọc, giúp đỡ nhau (câu 1, 3, 4, 5). Câu 2 không nhắc nguyên văn nhưng kể đúng tinh thần “nhường cơm sẻ áo”.
Câu gần nghĩa với “Nhường cơm sẻ áo”
- Chia ngọt sẻ bùi: cùng nhau chia sẻ niềm vui và khó khăn.
- Lá lành đùm lá rách: người có điều kiện giúp người khó khăn.
- Một miếng khi đói bằng một gói khi no: giúp đúng lúc khó khăn mới quý.
Mẹo nhớ thành ngữ “Nhường cơm sẻ áo”
Mẹo 1 – Cơm và áo: chia CƠM, chia ÁO → ĐÙM BỌC nhau.
Mẹo 2 – Sẻ là chia sẻ: “sẻ” (S) như “chia sẻ”; “xẻ” (X) là xẻ gỗ.
Mẹo 3 – Anh em với “chia ngọt sẻ bùi”: hai thành ngữ cùng dùng chữ “sẻ”.
Bài tập: Chọn “sẻ” hay “xẻ”
- Bác thợ đang (sẻ / xẻ) gỗ làm bàn.
- Bạn bè nên chia (sẻ / xẻ) niềm vui với nhau.
- Chia ngọt (sẻ / xẻ) bùi.
- Điền từ còn thiếu: Lá lành đùm lá …
- Nhường cơm (sẻ / xẻ) áo.
Xem đáp án
- xẻ: xẻ gỗ.
- sẻ: chia sẻ.
- sẻ.
- rách.
- sẻ: chia áo cho người khác. Nghĩ đến cắt áo ra làm đôi nên nhiều bạn viết “xẻ”, nhưng ở đây là “chia sẻ”.
Câu hỏi thường gặp
Nhường cơm sẻ áo hay nhường cơm xẻ áo?
Viết đúng là “nhường cơm sẻ áo” (S), “sẻ” như trong “chia sẻ”.
Nhường cơm sẻ áo là thành ngữ hay tục ngữ?
Là thành ngữ: cụm từ cố định chỉ sự đùm bọc nhau lúc khó khăn.
Thành ngữ nào gần nghĩa với nhường cơm sẻ áo?
Gần nghĩa là “Chia ngọt sẻ bùi” và “Lá lành đùm lá rách”.
Nhường cơm sẻ áo tiếng Anh là gì?
Không có thành ngữ khớp hẳn. Có thể dịch ý: “share food and clothes with those in need”, hoặc nói “help each other through hard times”.
