Cần tìm ca dao, tục ngữ về tiết kiệm cho bài học về đức tính tiết kiệm, bài thuyết trình về cách chi tiêu hay một câu nhắc em nhỏ bỏ ống heo? Ông bà ta có nhiều câu khuyên chắt chiu từng chút, chi tiêu vừa sức và để dành cho lúc khó. Dưới đây là những câu quen thuộc nhất, mỗi câu kèm lời giải thích ngắn, cùng các câu chê thói hoang phí. Xem thêm các trang khác trong mục ca dao, tục ngữ theo chủ đề.
✅ Tục ngữ về tiết kiệm: “Năng nhặt chặt bị”, “Góp gió thành bão”, “Khéo ăn thì no, khéo co thì ấm”.
✅ Thành ngữ: tích tiểu thành đại, liệu cơm gắp mắm, ăn chắc mặc bền.
💡 Mẹo nhớ: tiết kiệm theo ông bà là góp nhỏ thành lớn và tiêu vừa sức mình.
Tục ngữ về tiết kiệm, tích góp
- Năng nhặt chặt bị: chăm góp từng chút thì sẽ đầy túi.
- Góp gió thành bão: nhiều cái nhỏ góp lại thành cái lớn.
- Kiến tha lâu cũng đầy tổ: để dành lâu ngày sẽ có nhiều.
- Khéo ăn thì no, khéo co thì ấm: biết tính toán chi tiêu thì đủ đầy.
- Của bền tại người: biết giữ gìn thì đồ dùng bền lâu, đỡ tốn tiền mua mới.
- Làm khi lành, để dành khi đau: lúc khỏe làm lụng, để dành lo cho lúc ốm đau.
Thành ngữ về tiết kiệm
- Tích tiểu thành đại (Hán Việt): góp nhặt cái nhỏ thành cái lớn.
- Liệu cơm gắp mắm: chi tiêu, làm việc vừa với khả năng.
- Ăn chắc mặc bền: tiêu dùng thiết thực, lâu dài.
- Thắt lưng buộc bụng: tiết kiệm, chi tiêu dè sẻn lúc khó khăn.
- Tích cốc phòng cơ (Hán Việt): trữ thóc để phòng lúc đói kém.
Câu đối lập: chê sự hoang phí
- Vung tay quá trán: tiêu xài quá mức mình có.
- Phá gia chi tử (Hán Việt): đứa con phá tán của cải trong nhà.
- Ăn xổi ở thì: chỉ lo trước mắt, không tính lâu dài.
Tiết kiệm không phải là keo kiệt: thành ngữ “vắt cổ chày ra nước” lại chê kẻ bủn xỉn quá mức. Muốn có thêm câu về tiền bạc, xem trang ca dao tục ngữ về tiền; về sự chăm chỉ góp nhặt, xem trang ca dao tục ngữ về siêng năng kiên trì.
Dùng câu về tiết kiệm khi nào?
- Khuyên em nhỏ bỏ ống heo: “Năng nhặt chặt bị”, “Kiến tha lâu cũng đầy tổ”.
- Bài nghị luận về đức tính tiết kiệm: “Tích tiểu thành đại”, “Khéo ăn thì no, khéo co thì ấm”.
- Nhắc chi tiêu vừa phải trong gia đình: “Liệu cơm gắp mắm”.
Đặt câu với tục ngữ về tiết kiệm
- Mỗi ngày em bỏ ống heo năm nghìn, năng nhặt chặt bị, cuối năm đã mua được xe đạp.
- Nhà còn khó khăn, mẹ luôn liệu cơm gắp mắm.
- Khéo ăn thì no, khéo co thì ấm: bà lo đủ Tết dù tiền không nhiều.
- Mới nhận lương đã vung tay quá trán thì cuối tháng sẽ thiếu.
Mẹo 1 – Nhỏ thành lớn: nhặt → CHẶT BỊ; gió → BÃO; tiểu → ĐẠI.
Mẹo 2 – Vừa sức: LIỆU CƠM GẮP MẮM, KHÉO ĂN THÌ NO.
Mẹo 3 – Tiết kiệm khác keo kiệt: “vắt cổ chày ra nước” là chê bủn xỉn. Viết đúng: “tiết kiệm” (iêt, iêm).
Bài tập: Ca dao, tục ngữ về tiết kiệm
- Điền tiếng còn thiếu: Năng nhặt chặt …
- Điền tiếng còn thiếu: Khéo ăn thì no, khéo co thì …
- “Liệu cơm gắp mắm” khuyên điều gì?
- Câu nào chê tiêu xài hoang phí: “Tích tiểu thành đại” hay “Vung tay quá trán”?
- “Vắt cổ chày ra nước” là lời khen người tiết kiệm, đúng không?
Xem đáp án
- bị.
- ấm.
- Chi tiêu, làm việc vừa với khả năng của mình.
- “Vung tay quá trán”.
- Không: thành ngữ chê người keo kiệt, bủn xỉn quá đáng. Tiết kiệm là biết dành dụm, còn keo kiệt là không dám tiêu cả việc cần.
Câu hỏi thường gặp
Câu tục ngữ nào nói về tiết kiệm?
Tiêu biểu: “Năng nhặt chặt bị”, “Khéo ăn thì no, khéo co thì ấm”.
Thành ngữ về tiết kiệm?
Hay dùng: tích tiểu thành đại, liệu cơm gắp mắm, ăn chắc mặc bền.
Câu trái nghĩa với tiết kiệm?
Ví dụ: vung tay quá trán, phá gia chi tử.
Tục ngữ về tiết kiệm thời gian?
Có thể dùng “Nhất thì, nhì thục” (đúng thời vụ quan trọng nhất); câu “Thời gian là vàng bạc” là câu nói quen thuộc ngày nay.
