Cần tìm ca dao, tục ngữ về sự phản bội để hiểu những câu người ta hay dùng khi bị “đâm sau lưng”, hay làm dẫn chứng cho bài văn về lòng chung thủy, trung thành? Kho thành ngữ tiếng Việt có nhiều hình ảnh rất sắc để nói về kẻ phụ bạc, kẻ hai lòng và cả bài học cảnh giác. Dưới đây là những câu quen thuộc nhất, mỗi câu kèm lời giải thích ngắn. Xem thêm các trang khác trong mục ca dao, tục ngữ theo chủ đề.
✅ Thành ngữ về sự phản bội: nuôi ong tay áo, qua cầu rút ván, ăn cây táo rào cây sung, cõng rắn cắn gà nhà.
✅ Ca dao: “Bề ngoài thơn thớt nói cười / Mà trong nham hiểm giết người không dao”.
💡 Mẹo nhớ: câu về phản bội hay có hình ảnh được nuôi rồi quay lại hại (ong tay áo) hoặc đem kẻ thù về nhà (cõng rắn).
Thành ngữ về sự phản bội
- Nuôi ong tay áo: cưu mang kẻ xấu rồi bị chính kẻ đó phản lại.
- Qua cầu rút ván: được việc rồi thì bỏ rơi người đã giúp.
- Ăn cây táo, rào cây sung: được người này nuôi lại đi giúp người khác.
- Cõng rắn cắn gà nhà: đưa kẻ thù về hại chính người nhà, đồng bào mình.
- Ăn cháo đá bát: được giúp rồi quay lưng phản bội.
- Đồng sàng dị mộng (Hán Việt): sống chung mà mỗi người một ý, dễ phản nhau.
- Xanh vỏ đỏ lòng: bề ngoài một đằng, bên trong một nẻo.
Ca dao, tục ngữ về kẻ hai lòng
- Bề ngoài thơn thớt nói cười / Mà trong nham hiểm giết người không dao: kẻ ngoài mặt vui vẻ mà trong lòng hiểm độc (có bản chép “không đao”).
- Nói lời phải giữ lấy lời / Đừng như con bướm đậu rồi lại bay: chê kẻ thay lòng đổi dạ trong tình yêu.
- Mật ngọt chết ruồi: lời ngon ngọt dễ khiến người ta mắc lừa.
- Được chim bẻ ná, được cá quên nơm: được lợi rồi quên người giúp mình.
- Giàu đổi bạn, sang đổi vợ: giàu sang rồi thì phụ bạc người cũ.
Câu đối lập: lòng chung thủy, trung thành
- Ăn cây nào rào cây ấy: được ai giúp thì gắn bó, bảo vệ người ấy.
- Gan vàng dạ sắt: trung thành, không lay chuyển.
- Dù ai nói ngả nói nghiêng / Lòng ta vẫn vững như kiềng ba chân: giữ vững tấm lòng.
Phản bội và vô ơn rất gần nhau; xem thêm trang ca dao tục ngữ về vô ơn. Nếu đang tìm câu về lời hứa, xem trang ca dao tục ngữ về giữ chữ tín.
Dùng câu về sự phản bội khi nào?
- Nhận xét nhân vật phản diện trong truyện: “nuôi ong tay áo”, “cõng rắn cắn gà nhà”.
- Bài học lịch sử về kẻ bán nước: “cõng rắn cắn gà nhà”.
- Lời nhắc cảnh giác: “Mật ngọt chết ruồi”, “Bề ngoài thơn thớt nói cười…”.
Mẹo 1 – Nuôi rồi bị hại: NUÔI ONG tay áo → bị đốt; CÕNG RẮN về → cắn gà nhà.
Mẹo 2 – Táo và sung: ĂN cây TÁO mà RÀO cây SUNG → hai lòng.
Mẹo 3 – Viết đúng: “cõng rắn” (dấu ngã), “thơn thớt” (nói ngọt, vui vẻ bề ngoài).
Bài tập: Thành ngữ, ca dao về sự phản bội
- Điền tiếng còn thiếu: Nuôi ong tay …
- Điền tiếng còn thiếu: Cõng rắn cắn gà …
- Câu nào trái nghĩa với “Ăn cây táo, rào cây sung”?
- Chọn chữ đúng: (Cõng / Cổng) rắn cắn gà nhà.
- “Xanh vỏ đỏ lòng” có phải lời khen quả dưa ngon không?
Xem đáp án
- áo.
- nhà.
- “Ăn cây nào rào cây ấy”.
- Cõng (dấu ngã): mang trên lưng.
- Không: thành ngữ chỉ người bề ngoài một đằng, bên trong một nẻo, thường là kẻ hai lòng. Hình ảnh quả dưa hấu dễ khiến hiểu theo nghĩa đen.
Câu hỏi thường gặp
Thành ngữ nói về sự phản bội?
Hay gặp: nuôi ong tay áo, qua cầu rút ván, ăn cây táo rào cây sung, cõng rắn cắn gà nhà.
Ca dao về kẻ hai lòng?
Quen thuộc: “Bề ngoài thơn thớt nói cười / Mà trong nham hiểm giết người không dao”.
Nuôi ong tay áo nghĩa là gì?
Nghĩa là cưu mang kẻ xấu rồi bị chính kẻ đó hại lại.
Câu nói về lòng trung thành?
Có thể dùng “Ăn cây nào rào cây ấy” và thành ngữ “gan vàng dạ sắt”.
