Cần tìm ca dao, tục ngữ về lời ăn tiếng nói, lời nói, cách ăn nói cho bài văn nghị luận hay một lời nhắc em nhỏ nói năng lễ phép? Ông bà ta rất coi trọng lời nói: lời hay quý như vàng, nói phải nghĩ, và nói nhiều quá cũng thành nhàm. Dưới đây là những câu quen thuộc nhất, mỗi câu kèm lời giải thích ngắn; câu nào có bài riêng thì bấm vào để xem nghĩa đầy đủ. Xem thêm các trang khác trong mục ca dao, tục ngữ theo chủ đề.
✅ Ca dao về lời nói: “Lời nói chẳng mất tiền mua / Lựa lời mà nói cho vừa lòng nhau”.
✅ Tục ngữ: “Ăn có nhai, nói có nghĩ”, “Lời nói gói vàng”, “Uốn lưỡi bảy lần trước khi nói”.
💡 Mẹo nhớ: lời ăn tiếng nói đẹp là nghĩ trước, lựa lời và nói vừa đủ.
Tục ngữ về lời ăn tiếng nói
- Ăn có nhai, nói có nghĩ: ăn thì phải nhai, nói thì phải suy nghĩ trước.
- Lời nói gói vàng: lời nói hay, đúng lúc quý như vàng.
- Uốn lưỡi bảy lần trước khi nói: nghĩ cho chín rồi mới nói.
- Lời chào cao hơn mâm cỗ: lời chào lễ phép quý hơn của cải.
- Học ăn, học nói, học gói, học mở: ăn nói cũng phải học.
- Nói ngọt lọt đến xương: nói nhẹ nhàng, khéo léo thì dễ thuyết phục.
- Im lặng là vàng: nhiều lúc không nói lại khôn ngoan.
Ca dao về lời ăn tiếng nói
- Lời nói chẳng mất tiền mua / Lựa lời mà nói cho vừa lòng nhau: chọn lời dễ nghe mà nói.
- Chim khôn kêu tiếng rảnh rang / Người khôn nói tiếng dịu dàng dễ nghe: người khéo nói năng nhẹ nhàng.
- Người khôn ăn nói nửa chừng / Để cho người dại nửa mừng nửa lo: nói có chừng mực, ý tứ.
- Rượu lạt uống lắm cũng say / Người khôn nói lắm dẫu hay cũng nhàm: nói nhiều quá cũng thành nhàm.
- Ăn lắm thì hết miếng ngon / Nói lắm thì hết lời khôn hóa rồ: cái gì quá mức cũng thành dở.
Câu chê lời nói không hay
- Lưỡi không xương nhiều đường lắt léo: lời nói dễ đổi, quanh co.
- Ăn không nói có: bịa đặt, vu khống.
- Thùng rỗng kêu to: ít hiểu biết mà hay nói to, khoe khoang.
- Ông nói gà, bà nói vịt: nói chuyện không ăn khớp.
Lời ăn tiếng nói là một phần của cách giao tiếp, ứng xử; nhiều câu khác có ở trang ca dao tục ngữ về giao tiếp. Câu về nói thật, nói dối có ở trang ca dao tục ngữ về nói dối.
Đặt câu với câu về lời nói
- Trước khi trả lời thầy, em nhớ câu “ăn có nhai, nói có nghĩ”.
- Góp ý cho bạn nhẹ nhàng thôi, lời nói chẳng mất tiền mua.
- Cô bán hàng niềm nở, lời chào cao hơn mâm cỗ nên khách quay lại mãi.
Mẹo 1 – Nhai và nghĩ: ĂN có NHAI, NÓI có NGHĨ.
Mẹo 2 – Vàng: LỜI NÓI GÓI VÀNG, IM LẶNG LÀ VÀNG → lời đúng lúc mới quý.
Mẹo 3 – Viết đúng: “lựa lời” (l), “uốn lưỡi” (dấu ngã), “lắt léo” (dấu sắc).
Bài tập: Ca dao, tục ngữ về lời ăn tiếng nói
- Điền tiếng còn thiếu: Ăn có nhai, nói có …
- Điền tiếng còn thiếu: Lời nói chẳng mất tiền mua / … lời mà nói cho vừa lòng nhau.
- Câu nào chê người nói quanh co: “Lưỡi không xương nhiều đường lắt léo” hay “Lời nói gói vàng”?
- Chọn chữ đúng: (Uốn / Uống) lưỡi bảy lần trước khi nói.
- “Người khôn nói lắm dẫu hay cũng nhàm” khuyên đừng bao giờ nói, đúng không?
Xem đáp án
- nghĩ.
- Lựa.
- “Lưỡi không xương nhiều đường lắt léo”.
- Uốn (uốn lưỡi, tức là nghĩ trước khi nói).
- Không: câu khuyên nói vừa đủ, đúng lúc; nói quá nhiều thì dù hay cũng thành nhàm. Không phải khuyên im lặng hoàn toàn.
Câu hỏi thường gặp
Câu tục ngữ nào nói về lời ăn tiếng nói?
Tiêu biểu: “Ăn có nhai, nói có nghĩ”, “Lời nói gói vàng”, “Uốn lưỡi bảy lần trước khi nói”.
Ca dao về lời nói?
Quen thuộc nhất: “Lời nói chẳng mất tiền mua / Lựa lời mà nói cho vừa lòng nhau”.
Tục ngữ về ăn nói?
Có thể dùng “Học ăn, học nói, học gói, học mở” và “Nói ngọt lọt đến xương”.
Câu chê người nói nhiều?
Hay dùng: “Thùng rỗng kêu to” và “Người khôn nói lắm dẫu hay cũng nhàm”.
