“Thùng rỗng kêu to” là câu người ta hay dùng để chê những người nói nhiều, khoe khoang mà thực ra hiểu biết ít. Câu ngắn, hình ảnh dễ hình dung, nhưng hay bị hỏi lại trong bài tập: nghĩa là gì, là thành ngữ hay tục ngữ, trái nghĩa với câu nào. Bài này trả lời từng ý, kèm cách đặt câu và mẹo nhớ, như các bài khác trong mục tục ngữ.
✅ “Thùng rỗng kêu to” là câu tục ngữ, nghĩa là người ít hiểu biết lại hay khoe khoang, nói nhiều.
Nghĩa đen: cái thùng rỗng gõ vào kêu rất to. Xếp loại: thường xếp là tục ngữ; có tài liệu xếp vào thành ngữ vì câu ngắn, hay được dùng như một lời nhận xét chen vào câu.
💡 Mẹo nhớ: rỗng bên trong mới kêu to → ít hiểu biết lại hay khoe.
“Thùng rỗng kêu to” nghĩa là gì?
Nghĩa đen. Lấy tay gõ vào một cái thùng đầy nước, đầy gạo thì chỉ nghe tiếng “bịch” nhỏ, trầm. Gõ vào cái thùng rỗng thì tiếng kêu vang “boong boong” rất to. Cái gì bên trong trống không thì lại phát ra tiếng ồn lớn nhất.
Nghĩa bóng. “Thùng rỗng” là người ít hiểu biết, ít tài năng. “Kêu to” là nói nhiều, nói to, khoe khoang, tỏ ra mình giỏi. Câu tục ngữ chê những người như vậy, và ngầm khen người hiểu biết thật thì thường khiêm tốn, ít khoe.
| Hình ảnh | Nghĩa đen | Nghĩa bóng |
|---|---|---|
| thùng rỗng | cái thùng không chứa gì | người ít hiểu biết, ít tài |
| kêu to | gõ vào vang tiếng lớn | nói nhiều, khoe khoang, phô trương |
Câu không chê người nói to hay người hoạt bát nói chung. Nó chỉ chê người nói nhiều hơn mình biết, lấy lời nói để che cái “rỗng” bên trong.
“Thùng rỗng kêu to” là thành ngữ hay tục ngữ?
Thành ngữ là cụm từ cố định, chưa thành câu trọn ý. Tục ngữ là câu ngắn, nói trọn một ý, đúc kết kinh nghiệm. Với câu này, tài liệu xếp không giống nhau:
| Cách xếp | Căn cứ |
|---|---|
| Tục ngữ (cách xếp thường gặp) | Câu có chủ ngữ (thùng rỗng) và vị ngữ (kêu to), nói trọn một nhận xét đúc kết từ kinh nghiệm. |
| Thành ngữ (có tài liệu xếp) | Câu ngắn, hay được dùng như một lời nhận xét chen vào câu khác: “cậu ấy đúng là thùng rỗng kêu to”. |
Khi làm bài, theo cách xếp trong sách lớp mình; nếu đề chỉ hỏi chung, có thể trả lời là tục ngữ và nêu căn cứ. Xem thêm bài phân biệt thành ngữ và tục ngữ.
Đặt câu với “Thùng rỗng kêu to”
- Cậu ấy nói chuyện ầm ĩ mà bài làm sai hết, đúng là thùng rỗng kêu to.
- Đừng làm thùng rỗng kêu to, hãy học cho thật giỏi rồi hãy nói.
- Anh ta khoe biết sửa máy, nhưng mở ra thì loay hoay mãi không xong.
- Người giỏi thật thường ít nói, còn thùng rỗng mới kêu to.
- Bài thuyết trình nhiều chữ to, hình đẹp mà nội dung sơ sài, cô giáo nhận xét như thùng rỗng kêu to.
Câu thường dùng để chê (câu 1, 5) hoặc tự nhắc, nhắc nhau đừng khoe khoang (câu 2, 4). Câu 4 tách đôi câu tục ngữ (“thùng rỗng mới kêu to”), cách nói này vẫn đúng ý. Câu 3 không nhắc nguyên văn nhưng kể đúng một chuyện “thùng rỗng kêu to”. Vì là lời chê, nên dùng câu này cẩn thận, tránh làm người khác mất lòng.
Câu gần nghĩa, trái nghĩa với “Thùng rỗng kêu to”
- Ếch ngồi đáy giếng: hiểu biết hạn hẹp mà tưởng mình biết nhiều.
- Nói như rồng leo, làm như mèo mửa: nói thì hay mà làm thì kém.
- Hữu danh vô thực: thành ngữ Hán Việt, có tiếng mà không có thực, gần nghĩa với “thùng rỗng kêu to”.
- Trái nghĩa: Hữu xạ tự nhiên hương: thành ngữ Hán Việt, có xạ hương thì tự khắc thơm, tức là người có tài không cần khoe, người khác tự biết.
Mẹo nhớ câu tục ngữ “Thùng rỗng kêu to”
Mẹo 1 – Rỗng thì vang: thùng ĐẦY gõ kêu nhỏ, thùng RỖNG gõ kêu TO. Người hiểu biết ít lại hay nói to.
Mẹo 2 – Nhớ cặp trái nghĩa: “Thùng rỗng kêu to” ↔ “Hữu xạ tự nhiên hương”: một câu chê khoe khoang, một câu khen người giỏi mà khiêm tốn.
Mẹo 3 – Viết đúng: “rỗng” dấu ngã (trống rỗng), không viết “rổng”.
Bài tập: Câu nào chê người khoe khoang?
- Thùng rỗng kêu to.
- Hữu xạ tự nhiên hương.
- Nói như rồng leo, làm như mèo mửa.
- Tốt gỗ hơn tốt nước sơn.
- Chọn chữ đúng: Thùng (rỗng / rổng) kêu to.
Xem đáp án
- Chê khoe khoang: ít hiểu biết mà nói nhiều.
- Không: khen người giỏi mà không cần khoe.
- Chê khoe khoang: nói hay mà làm kém.
- Không: khuyên coi trọng bên trong hơn vẻ ngoài.
- rỗng: dấu ngã. Nhiều bạn miền Nam đọc hỏi ngã giống nhau nên dễ viết “rổng”.
Câu hỏi thường gặp
Thùng rỗng kêu to là thành ngữ hay tục ngữ?
Thường được xếp là tục ngữ, vì câu nói trọn một nhận xét đúc kết kinh nghiệm. Có tài liệu xếp vào thành ngữ do câu ngắn, hay dùng như một lời nhận xét.
Thùng rỗng kêu to trái nghĩa với câu nào?
Trái nghĩa với “Hữu xạ tự nhiên hương”: người có tài thật không cần khoe, người khác tự biết đến.
Thùng rỗng kêu to tiếng Anh là gì?
Tiếng Anh có câu gần như y hệt: “Empty vessels make the most noise” (bình rỗng kêu to nhất).
Thùng rỗng kêu to dùng để chê ai?
Câu dùng để chê người hiểu biết ít, tài năng ít mà hay nói nhiều, khoe khoang, tỏ ra mình giỏi.
