“Mấy đời bánh đúc có xương” là câu người ta hay nói khi gặp một chuyện hiếm có, khó tin, nhất là chuyện mẹ kế thương con chồng. Cụm này rút ra từ một câu ca dao quen thuộc, nên nhiều bạn chỉ nhớ nửa đầu mà không nhớ nửa sau. Bài này chép câu đầy đủ, giải thích nghĩa, cách dùng, kèm cách đặt câu, câu gần nghĩa và mẹo nhớ, như các bài khác trong mục thành ngữ.
✅ “Mấy đời bánh đúc có xương” là thành ngữ rút từ câu ca dao, nói chuyện hiếm có, khó xảy ra (thường nói về dì ghẻ thương con chồng).
Câu đầy đủ: “Mấy đời bánh đúc có xương, / Mấy đời dì ghẻ mà thương con chồng.” Nghĩa đen: bánh đúc làm từ bột, xưa nay không có xương.
💡 Mẹo nhớ: bánh đúc không có xương → chuyện hiếm có.
Mấy đời bánh đúc có xương nghĩa là gì?
| Từ ngữ | Nghĩa |
|---|---|
| mấy đời | đã bao giờ, mấy khi (hỏi để khẳng định là hiếm, gần như không có) |
| bánh đúc | món bánh làm từ bột gạo hoặc bột ngô, mềm, không có xương |
| dì ghẻ | mẹ kế, vợ sau của cha |
| con chồng | con riêng của người chồng |
Nghĩa của câu ca dao. Bánh đúc là món làm từ bột, mềm nhão, chẳng bao giờ có xương. Câu ca dao lấy điều không thể có ấy để so với chuyện dì ghẻ thương con chồng: ý nói chuyện đó cũng hiếm như bánh đúc có xương. Câu phản ánh cách nghĩ của người xưa về quan hệ mẹ kế – con chồng, vốn hay được kể trong truyện cổ như Tấm Cám.
Hiểu cho đúng ngày nay. Câu là một nhận xét của người xưa, không phải điều đúng với mọi người. Có rất nhiều người mẹ kế thương con chồng như con đẻ. Khi gặp những người như vậy, người ta lại hay nhắc câu này để khen: “Mấy đời bánh đúc có xương, vậy mà bà ấy thương con chồng hết mực.”
“Mấy đời bánh đúc có xương” là thành ngữ hay tục ngữ?
Cụm “mấy đời bánh đúc có xương” được dùng như một thành ngữ: một cụm cố định để nói về chuyện hiếm có, chèn vào lời nói. Cả câu đầy đủ hai dòng lục bát “Mấy đời bánh đúc có xương / Mấy đời dì ghẻ mà thương con chồng” là một câu ca dao. Cách phân biệt thành ngữ với tục ngữ có trong bài phân biệt thành ngữ và tục ngữ.
Đặt câu với “Mấy đời bánh đúc có xương”
- Bà kể câu mấy đời bánh đúc có xương rồi khen mẹ kế của cô hàng xóm rất thương con.
- Cô ấy chăm con riêng của chồng chu đáo hơn cả con mình, ai cũng cảm phục.
- Người ta bảo mấy đời bánh đúc có xương, nhưng mẹ kế của bạn em lại rất hiền.
- Câu “Mấy đời bánh đúc có xương” phản ánh cách nghĩ của người xưa về dì ghẻ.
- Thành ngữ “Mấy đời bánh đúc có xương” chỉ chuyện hiếm có, khó xảy ra.
Thành ngữ dùng khi nói về chuyện hiếm có (câu 1, 3, 4, 5). Câu 2 không nhắc nguyên văn nhưng kể đúng một chuyện hiếm như “bánh đúc có xương”.
Câu cùng chủ đề với “Mấy đời bánh đúc có xương”
- Con dì con già: chỉ anh chị em họ, con của hai chị em ruột.
- Một giọt máu đào hơn ao nước lã: tình ruột thịt quý hơn người dưng.
- Thương người như thể thương thân: thương người khác như thương chính mình.
Mẹo nhớ thành ngữ “Mấy đời bánh đúc có xương”
Mẹo 1 – Không có xương: bánh đúc KHÔNG CÓ XƯƠNG → chuyện HIẾM CÓ.
Mẹo 2 – Nhớ cả cặp: “Mấy đời bánh đúc có xương / Mấy đời dì ghẻ mà thương con chồng”; “xương” vần với “thương”.
Mẹo 3 – Viết đúng: “xương” viết X (bộ xương), “đúc” dấu sắc (bánh đúc).
Bài tập: Điền từ còn thiếu vào câu ca dao
- Mấy đời bánh đúc có …
- Mấy đời dì ghẻ mà thương con …
- Mấy đời bánh … có xương.
- Chọn chữ đúng: Mấy đời bánh đúc có (xương / sương).
- “Dì ghẻ” trong câu ca dao nghĩa là gì?
Xem đáp án
- xương.
- chồng.
- đúc.
- xương: bộ xương, viết X.
- Mẹ kế (vợ sau của cha): không phải bệnh “ghẻ” ngoài da.
Câu hỏi thường gặp
Câu đầy đủ của “Mấy đời bánh đúc có xương” là gì?
Câu đầy đủ là: “Mấy đời bánh đúc có xương, / Mấy đời dì ghẻ mà thương con chồng.”
Mấy đời bánh đúc có xương là thành ngữ hay ca dao?
Cụm này được dùng như thành ngữ; câu đầy đủ hai dòng là ca dao.
Vì sao lại là bánh đúc?
Vì bánh đúc làm từ bột, không bao giờ có xương; lấy điều không thể có để nói chuyện rất hiếm.
Mấy đời bánh đúc có xương tiếng Anh là gì?
Câu tiếng Anh gần ý về chuyện hiếm có là “when pigs fly” (khi lợn biết bay: chuyện không thể xảy ra).
