“Làm dâu trăm họ” là thành ngữ hay được những người làm nghề phục vụ, bán hàng, làm dịch vụ nhắc tới để nói nỗi vất vả của mình: khách nào cũng phải chiều, mà mỗi khách một ý. Câu mượn chuyện làm dâu ngày xưa, nghe rất gần gũi. Bài này giải thích nghĩa, cách dùng, kèm cách đặt câu, câu gần nghĩa và mẹo nhớ, như các bài khác trong mục thành ngữ.
✅ “Làm dâu trăm họ” là thành ngữ, nghĩa là phải chiều lòng, phục vụ rất nhiều người, mỗi người một ý, rất vất vả.
Nghĩa đen: làm dâu cho cả trăm họ.
💡 Mẹo nhớ: làm dâu một nhà đã khó, trăm họ càng khó → chiều lòng nhiều người.
Làm dâu trăm họ nghĩa là gì?
| Từ ngữ | Nghĩa |
|---|---|
| làm dâu | về nhà chồng, phải chiều lòng bố mẹ chồng, cả họ nhà chồng |
| trăm họ | rất nhiều người, nhiều gia đình (“trăm” chỉ số nhiều) |
| làm dâu trăm họ | phải chiều lòng, phục vụ rất nhiều người cùng lúc |
Nghĩa của thành ngữ. Ngày xưa, nàng dâu về nhà chồng phải khéo léo chiều lòng bố mẹ chồng, anh chị em chồng, cả họ hàng bên chồng; chỉ một nhà thôi đã đủ vất vả. Làm dâu “trăm họ” nghĩa là phải chiều lòng cả trăm nhà, mỗi nhà một ý, thì khó khăn biết chừng nào. Thành ngữ dùng để nói về những công việc phải phục vụ rất nhiều người, khó làm vừa lòng tất cả.
Cách dùng. Thành ngữ hay dùng cho các nghề tiếp xúc với nhiều người: bán hàng, nấu ăn, phục vụ, dạy học, làm dịch vụ công. Thường mang ý than thở nhẹ nhàng hoặc thông cảm: “Nghề bán hàng là nghề làm dâu trăm họ.” Hiểu điều này, khi làm khách, ta cũng nên thông cảm và lịch sự với người phục vụ mình.
Bài học. Không ai làm vừa lòng được tất cả mọi người. Người “làm dâu trăm họ” cần kiên nhẫn, khéo léo, nhưng cũng phải biết giữ nguyên tắc, làm đúng việc của mình, không vì chiều người này mà thiệt người kia.
“Làm dâu trăm họ” là thành ngữ hay tục ngữ?
Đây là thành ngữ. Câu là cụm từ cố định bốn chữ, dùng như một danh từ hoặc tính từ: “nghề làm dâu trăm họ”. Câu không nêu một kinh nghiệm trọn vẹn như tục ngữ. Cách phân biệt có trong bài phân biệt thành ngữ và tục ngữ.
Đặt câu với “Làm dâu trăm họ”
- Bán hàng là nghề làm dâu trăm họ.
- Cô nấu một nồi canh, người chê mặn, người chê nhạt, chẳng biết chiều ai.
- Làm lớp trưởng cũng như làm dâu trăm họ, bạn nào cũng có ý riêng.
- Mẹ mở quán ăn nên hiểu nỗi vất vả của nghề làm dâu trăm họ.
- Thành ngữ “Làm dâu trăm họ” nói về việc phải chiều lòng rất nhiều người.
Thành ngữ dùng khi nói về công việc phải phục vụ nhiều người (câu 1, 3, 4, 5). Câu 2 không nhắc nguyên văn nhưng kể đúng một cảnh “làm dâu trăm họ”.
Câu gần nghĩa với “Làm dâu trăm họ”
- Chín người mười ý: mỗi người một ý, khó thống nhất.
- Đẽo cày giữa đường: nghe theo tất cả mọi người thì chẳng nên việc gì.
- Cùng chủ đề: Mua may bán đắt: lời chúc người buôn bán.
Mẹo nhớ thành ngữ “Làm dâu trăm họ”
Mẹo 1 – Một nhà, trăm nhà: làm dâu MỘT nhà đã khó, TRĂM HỌ càng khó → chiều lòng NHIỀU NGƯỜI.
Mẹo 2 – Nghề phục vụ: bán hàng, nấu ăn, dịch vụ là những nghề “làm dâu trăm họ”.
Mẹo 3 – Viết đúng: “dâu” viết D (con dâu), không viết “giâu”.
Bài tập: Điền từ, chọn câu đúng
- Làm dâu trăm …
- Làm … trăm họ.
- Chín người mười …
- Chọn chữ đúng: Nhà bác vừa đón con (dâu / giâu) mới.
- Câu nào dùng đúng: (a) Chị ấy vừa lấy chồng nên đang làm dâu trăm họ; (b) Nghề phục vụ nhà hàng là nghề làm dâu trăm họ.
Xem đáp án
- họ.
- dâu.
- ý.
- dâu: con dâu.
- (b): thành ngữ nói về công việc phải chiều lòng nhiều người. Câu (a) nói chuyện làm dâu thật một nhà, dùng thành ngữ là sai nghĩa.
Câu hỏi thường gặp
Làm dâu trăm họ là thành ngữ hay tục ngữ?
Là thành ngữ: cụm từ cố định chỉ việc phải chiều lòng rất nhiều người.
Nghề nào được gọi là làm dâu trăm họ?
Thường là những nghề phục vụ nhiều người: bán hàng, nấu ăn, phục vụ nhà hàng, dịch vụ khách hàng.
Vì sao lại là “trăm họ”?
Vì “trăm” chỉ số rất nhiều: làm dâu một nhà đã khó, phải chiều cả trăm nhà thì càng khó.
Làm dâu trăm họ tiếng Anh là gì?
Không có thành ngữ khớp hẳn. Câu tiếng Anh gần ý là “You can’t please everyone” (không thể làm vừa lòng tất cả mọi người).
