“Ba chân bốn cẳng” là thành ngữ vui, hay gặp trong truyện và bài văn kể chuyện, để tả ai đó chạy thật nhanh, hối hả. Người chỉ có hai chân, sao lại “ba chân bốn cẳng”? Chính cách nói quá ấy làm câu văn sinh động. Bài này giải thích nghĩa, cách dùng, kèm cách đặt câu, câu gần nghĩa và mẹo nhớ, như các bài khác trong mục thành ngữ.
✅ “Ba chân bốn cẳng” là thành ngữ, chỉ việc chạy rất nhanh, hối hả, vội vàng.
Nghĩa đen: chạy như có ba chân, bốn cẳng.
💡 Mẹo nhớ: thêm chân thêm cẳng → chạy thật nhanh.
Ba chân bốn cẳng nghĩa là gì?
| Từ ngữ | Nghĩa |
|---|---|
| chân, cẳng | đều chỉ đôi chân (“cẳng” là phần chân từ đầu gối xuống) |
| ba chân bốn cẳng | như có thêm chân để chạy, chạy hết tốc lực |
Nghĩa của thành ngữ. Người ta chỉ có hai chân, nhưng khi vội quá, chạy nhanh quá, chân thoăn thoắt như có thêm chân thêm cẳng. Thành ngữ dùng lối nói quá ấy để tả dáng chạy hối hả, cuống quýt: vì sợ muộn, vì mừng rỡ, hay vì hoảng sợ. Hai chữ “chân” và “cẳng” vốn cùng nghĩa, được nhắc lại kèm hai con số tăng dần (ba, bốn) làm câu nói có nhịp nhanh, đọc lên nghe như tiếng bước chân dồn dập.
Cách dùng. Thành ngữ thường đứng trước động từ “chạy”: “ba chân bốn cẳng chạy về nhà”. Câu hay dùng trong văn kể chuyện, giúp người đọc thấy rõ sự vội vàng của nhân vật. Thành ngữ mang sắc thái vui, gần gũi, không chê bai.
Dùng trong văn kể chuyện. Thay vì viết “Em chạy rất nhanh về nhà”, có thể viết “Em ba chân bốn cẳng chạy về nhà”: câu văn sinh động hơn, người đọc thấy ngay sự vội vàng. Tuy vậy, không nên dùng thành ngữ cho mọi câu có chữ “chạy”; chỉ dùng khi nhân vật thật sự hối hả, cuống quýt, vì mừng, vì sợ hay vì sắp muộn.
“Ba chân bốn cẳng” là thành ngữ hay tục ngữ?
Đây là thành ngữ. Câu là cụm từ cố định bốn chữ, dùng như một phó từ chỉ cách chạy: “ba chân bốn cẳng chạy”. Câu không nêu một kinh nghiệm trọn vẹn như tục ngữ. Cách phân biệt có trong bài phân biệt thành ngữ và tục ngữ.
Đặt câu với “Ba chân bốn cẳng”
- Nghe trống trường, em ba chân bốn cẳng chạy vào lớp.
- Thấy trời sắp mưa, bà vội vàng chạy ra sân rút quần áo.
- Nghe tin bố đi công tác về, hai anh em ba chân bốn cẳng chạy ra cổng.
- Con chó sủa vang, tên trộm ba chân bốn cẳng bỏ chạy.
- Thành ngữ “Ba chân bốn cẳng” tả dáng chạy rất nhanh, hối hả.
Thành ngữ dùng khi tả ai đó chạy vội vàng (câu 1, 3, 4, 5). Câu 2 không nhắc nguyên văn nhưng kể đúng một lần chạy “ba chân bốn cẳng”.
Thành ngữ gần nghĩa với “Ba chân bốn cẳng”
- Chạy như bay: chạy rất nhanh.
- Nhanh như cắt: rất nhanh, như con chim cắt lao xuống.
- Cắm đầu cắm cổ: lao đi vội vàng, không nhìn ngang ngó dọc.
Mẹo nhớ thành ngữ “Ba chân bốn cẳng”
Mẹo 1 – Thêm chân: thêm CHÂN thêm CẲNG → chạy THẬT NHANH.
Mẹo 2 – Số tăng dần: ba rồi bốn, như tốc độ tăng dần.
Mẹo 3 – Viết đúng: “cẳng” dấu hỏi (cẳng chân), không viết “cẵng”.
Bài tập: Điền từ, chọn chữ đúng
- Ba chân bốn …
- Ba … bốn cẳng.
- Nhanh như …
- Chọn chữ đúng: Ba chân bốn (cẳng / cẵng).
- … chân … cẳng (điền hai con số đúng thứ tự).
Xem đáp án
- cẳng.
- chân.
- cắt.
- cẳng: dấu hỏi.
- Ba chân bốn cẳng: nhiều bạn điền “hai chân bốn cẳng” vì người có hai chân, nhưng thành ngữ là “ba … bốn”.
Câu hỏi thường gặp
Ba chân bốn cẳng là thành ngữ hay tục ngữ?
Là thành ngữ: cụm từ cố định tả dáng chạy rất nhanh.
Ba chân bốn cẳng dùng biện pháp tu từ gì?
Thành ngữ dùng phép nói quá: người có hai chân mà như có ba chân bốn cẳng.
“Cẳng” nghĩa là gì?
“Cẳng” là chân, thường chỉ phần từ đầu gối xuống, như “cẳng chân”.
Ba chân bốn cẳng tiếng Anh là gì?
Cụm tiếng Anh gần ý là “run like the wind” (chạy như gió) hoặc “at full tilt” (hết tốc lực).
