“Cái nết đánh chết cái đẹp” là câu tục ngữ mà các bà, các mẹ hay nói khi bàn chuyện chọn dâu, chọn rể, hay khi khen một người không xinh nhưng tốt tính. Câu có chữ “đánh chết” nghe rất mạnh, khiến nhiều bạn nhỏ thắc mắc. Bài này giải thích nghĩa từng chữ, nêu bài học, kèm cách đặt câu, câu gần nghĩa và mẹo nhớ, như các bài khác trong mục tục ngữ.
✅ “Cái nết đánh chết cái đẹp” là câu tục ngữ, nghĩa là tính nết tốt quý hơn vẻ đẹp bề ngoài.
Nghĩa đen: cái nết hơn hẳn cái đẹp. “Đánh chết” ở đây là cách nói ví von, nghĩa là thắng hẳn, vượt xa.
💡 Mẹo nhớ: nết thắng đẹp → tính cách quý hơn vẻ ngoài.
Giải thích câu tục ngữ “Cái nết đánh chết cái đẹp”
| Từ ngữ | Nghĩa |
|---|---|
| cái nết | tính nết, cách cư xử, phẩm chất của một người |
| đánh chết | thắng hẳn, áp đảo hoàn toàn (cách nói ví von) |
| cái đẹp | vẻ đẹp bề ngoài, nhan sắc |
Nghĩa của câu. Câu “nhân hóa” cái nết và cái đẹp thành hai đối thủ, và cái nết “đánh chết” cái đẹp, tức là thắng một cách tuyệt đối. Nói cách khác, khi đặt lên bàn cân, tính nết tốt nặng hơn hẳn vẻ đẹp bên ngoài. Người đẹp mà nết xấu thì lâu dần người ta cũng chán; người không đẹp mà nết tốt thì ai cũng quý mến.
Vì sao nết quý hơn đẹp? Vẻ đẹp nhìn thấy ngay nhưng phai theo thời gian. Tính nết thì thể hiện mỗi ngày qua cách nói năng, đối xử, và quyết định người đó có làm cho người bên cạnh hạnh phúc hay không. Vì vậy ông cha ta khuyên chọn bạn, chọn vợ chồng phải xem nết trước.
Hiểu cho đúng. Câu không chê cái đẹp, cũng không bảo người đẹp thì nết xấu. Nó chỉ nói: nếu phải so, nết quan trọng hơn. Đẹp người lại đẹp nết thì càng quý.
“Cái nết đánh chết cái đẹp” là thành ngữ hay tục ngữ?
Đây là tục ngữ. Câu có chủ ngữ (cái nết) và vị ngữ (đánh chết cái đẹp), nói trọn một nhận định về giá trị con người, dùng phép nhân hóa và cách nói phóng đại để nhấn mạnh. Cách phân biệt với thành ngữ có trong bài phân biệt thành ngữ và tục ngữ.
Đặt câu với “Cái nết đánh chết cái đẹp”
- Cô ấy không xinh nhưng ai cũng quý, đúng là cái nết đánh chết cái đẹp.
- Bà dặn anh chọn vợ phải xem nết, vì cái nết đánh chết cái đẹp.
- Bạn lớp trưởng không nổi bật về ngoại hình, nhưng tốt bụng nên được cả lớp tin yêu.
- Cái nết đánh chết cái đẹp, đẹp mà kiêu căng thì cũng chẳng ai muốn chơi cùng.
- Mẹ khen chị dâu mới: “Cái nết đánh chết cái đẹp, nhà mình có phúc.”
Câu dùng để khen người có tính nết tốt (câu 1, 5), hoặc để khuyên đặt tính nết lên trên vẻ ngoài (câu 2, 4). Câu 3 không nhắc nguyên văn nhưng kể đúng một chuyện “cái nết đánh chết cái đẹp”.
Câu gần nghĩa, trái nghĩa với “Cái nết đánh chết cái đẹp”
- Tốt gỗ hơn tốt nước sơn: phẩm chất bên trong quý hơn vẻ ngoài.
- Xấu người đẹp nết: vẻ ngoài không đẹp nhưng tính nết tốt, đáng quý. Thường nói kèm “còn hơn đẹp người xấu nết”.
- Chiếc áo không làm nên thầy tu: không thể nhìn vẻ ngoài mà đánh giá con người.
- Ý ngược lại: Người đẹp vì lụa, lúa tốt vì phân: đề cao việc chăm chút vẻ ngoài.
Mẹo nhớ câu tục ngữ “Cái nết đánh chết cái đẹp”
Mẹo 1 – Cuộc đấu nết – đẹp: NẾT “đánh” ĐẸP và thắng. Tính cách quý hơn vẻ ngoài.
Mẹo 2 – Vần “nết – chết”: hai chữ cùng vần ết, đọc lên là nhớ cả câu.
Mẹo 3 – “Đánh chết” là thắng hẳn: cách nói ví von, không có chuyện đánh nhau thật.
Bài tập: Điền từ còn thiếu vào câu tục ngữ
- Cái nết đánh chết cái …
- Tốt gỗ hơn tốt nước …
- Xấu người đẹp …
- Người đẹp vì lụa, lúa tốt vì …
- Cái … đánh chết cái đẹp.
Xem đáp án
- đẹp.
- sơn.
- nết.
- phân: câu này có ý ngược lại, đề cao vẻ ngoài.
- nết: không phải “tốt” hay “hiền”. Chữ “nết” vần với “chết” ở ngay sau.
Câu hỏi thường gặp
Cái nết đánh chết cái đẹp là thành ngữ hay tục ngữ?
Là tục ngữ: câu nói trọn một nhận định rằng tính nết quý hơn vẻ đẹp.
“Đánh chết” trong câu tục ngữ nghĩa là gì?
“Đánh chết” là cách nói ví von, nghĩa là thắng hẳn, vượt xa. Cái nết đánh chết cái đẹp tức là cái nết hơn hẳn cái đẹp.
Câu tục ngữ sử dụng biện pháp tu từ gì?
Câu dùng phép nhân hóa (cái nết “đánh” cái đẹp như hai con người) và cách nói phóng đại (“đánh chết”) để nhấn mạnh.
Cái nết đánh chết cái đẹp tiếng Anh là gì?
Câu tiếng Anh gần nghĩa là “Beauty is only skin deep” (vẻ đẹp chỉ là lớp da bên ngoài) và “Handsome is as handsome does” (đẹp là ở việc mình làm).
