Nhiễu điều phủ lấy giá gương nghĩa là gì?

“Nhiễu điều phủ lấy giá gương” là câu ca dao quen thuộc về tình đoàn kết, hay được nhắc trong các phong trào giúp đỡ đồng bào gặp khó khăn. Câu có những chữ ít gặp như “nhiễu điều”, “giá gương”, nên nhiều bạn thuộc lòng mà chưa hình dung được hình ảnh trong câu. Bài này chép đầy đủ bài ca dao, giải thích từng dòng, ý nghĩa, kèm câu cùng chủ đề và mẹo nhớ, như các bài khác trong mục ca dao.

Bài ca dao “Nhiễu điều phủ lấy giá gương” đầy đủ

Nhiễu điều phủ lấy giá gương,
Người trong một nước phải thương nhau cùng.

Bài là một cặp lục bát: chữ “gương” cuối dòng sáu vần với chữ “thương” ở dòng tám. Dòng đầu là hình ảnh, dòng sau là lời khuyên, cách nói quen thuộc của ca dao.

Giải thích câu ca dao “Nhiễu điều phủ lấy giá gương”

Từ ngữ	Giải thích
nhiễu	một loại vải dệt bằng tơ, mặt hơi nổi cát, xưa thường dùng may áo, làm khăn
điều	màu đỏ (như “cờ điều”, “áo điều”)
giá gương	cái giá, cái khung để đặt hoặc treo gương soi
Người trong một nước phải thương nhau cùng	Những người cùng một đất nước phải biết thương yêu, đùm bọc lẫn nhau.

Hình ảnh nhiễu và gương. Ngày xưa, gương soi là vật quý, người ta thường lấy tấm nhiễu đỏ phủ lên giá gương để che bụi, giữ cho gương luôn sáng. Tấm nhiễu và chiếc gương gắn bó, che chở cho nhau. Ông cha ta mượn hình ảnh ấy để nói: người trong một nước cũng phải gắn bó, che chở cho nhau như vậy.

Ý nghĩa câu ca dao “Nhiễu điều phủ lấy giá gương”

Lời khuyên. Bài ca dao khuyên tinh thần đoàn kết, tương thân tương ái giữa những người cùng một dân tộc, một đất nước. Khi một vùng gặp thiên tai, dịch bệnh, cả nước cùng chung tay giúp đỡ; đó chính là tinh thần “nhiễu điều phủ lấy giá gương”.

Anh em với “bầu ơi”. Câu ca dao này thường được nhắc cùng câu “Bầu ơi thương lấy bí cùng, tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn”. Hai câu cùng một ý: đã chung một quê hương thì phải thương nhau.

Đặt câu với “Nhiễu điều phủ lấy giá gương”

• Cả nước góp sức giúp miền Trung, nhiễu điều phủ lấy giá gương.
• Mùa lũ năm ấy, những chuyến xe chở gạo, mì, áo ấm từ khắp nơi đổ về vùng bị nạn.
• Cô giáo dạy câu “Nhiễu điều phủ lấy giá gương, người trong một nước phải thương nhau cùng”.
• Tinh thần nhiễu điều phủ lấy giá gương giúp dân tộc ta vượt qua nhiều khó khăn.

Câu ca dao thường được trích khi kêu gọi đoàn kết, giúp đỡ đồng bào (câu 1, 3, 4). Câu 2 không trích nguyên văn nhưng kể đúng tinh thần của bài.

Ca dao, tục ngữ cùng chủ đề đoàn kết

• Bầu ơi thương lấy bí cùng / Tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn: người một nước dù khác hoàn cảnh vẫn phải thương nhau.
• Lá lành đùm lá rách: người có điều kiện giúp người khó khăn.
• Một miếng khi đói bằng một gói khi no: giúp đúng lúc khó khăn thì rất quý.

Mẹo nhớ bài ca dao “Nhiễu điều phủ lấy giá gương”

Bài tập: Điền từ, giải nghĩa

1. Nhiễu điều phủ lấy giá …
2. Người trong một nước phải … nhau cùng.
3. “Điều” trong “nhiễu điều” chỉ màu gì?
4. Chọn chữ đúng: (Nhiễu / Nhiểu) điều phủ lấy giá gương.
5. Một bạn giải thích: “Nhiễu điều là nói nhiều điều làm phiền người khác.” Bạn ấy hiểu đúng không?

Xem đáp án

1. gương.
2. thương.
3. Màu đỏ.
4. Nhiễu: dấu ngã, tên một loại vải tơ.
5. Không đúng: “nhiễu” ở đây là vải nhiễu, “điều” là màu đỏ. Chữ “nhiễu” trùng với “quấy nhiễu”, “điều” trùng với “nhiều điều” nên rất dễ hiểu nhầm.

Câu hỏi thường gặp

Nhiễu điều phủ lấy giá gương nghĩa là gì?

Nghĩa là người trong một nước phải yêu thương, che chở, đùm bọc nhau, như tấm nhiễu đỏ che giữ chiếc gương.

Nhiễu điều là gì? Giá gương là gì?

Nhiễu điều là tấm vải nhiễu màu đỏ; giá gương là cái giá để đặt gương soi.

Câu tiếp theo của nhiễu điều phủ lấy giá gương là gì?

Câu tiếp theo là “Người trong một nước phải thương nhau cùng”.

Câu ca dao nào gần nghĩa với nhiễu điều phủ lấy giá gương?

Gần nghĩa là “Bầu ơi thương lấy bí cùng, tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn”.